Εισήγηση στην 4 η Συνάντηση των Φίλων –Σοφίας από τον Δημήτρη Βίκτωρ (18/12/2013)

Στην προηγούμενη συνάντηση είχαμε σαν θέμα την Αυτογνωσία.

Ο Πολυνίκης πρόσθεσε σαν υπότιτλο:  Το μεγάλο πρόβλημα.

Αυτό κάνει εντύπωση.

Γιατί είναι μεγάλο πρόβλημα; Και αφού είναι μεγάλο πρόβλημα μέχρι τώρα, αυτό σημαίνει ότι παραμένει άλυτο, θα παραμείνει άλυτο και αυτό το κάνει πιο ενδιαφέρον.

Η έννοια Αυτογνωσία θυμίζει το διάσημο, “ Γνώθι Σ' αυτόν”.

Είναι όμως ίδιο ή είναι ελλιπές απέναντι στην έννοια Αυτογνωσία;

Εάν θα ζήσει κανείς μόνος του, δηλαδή μόνος του μακριά από κόσμο και πολιτισμό, ότι νομίζει ότι είναι, αυτό και είναι. Γιατί ποιός θα κρίνει τι είναι; Εάν όμως συναναστρέφεται έστω και έναν άνθρωπο ακόμη, αυτό αλλάζει. Εάν συναναστρέφεται πιο πολλούς από έναν, αλλάζει περισσότερο και αν είσαι μέσα σε πολύ κόσμο και δραστηριότητες, αυτό αλλάζει ακόμη περισσότερο, επίσης. Οι παρουσίες των άλλων σε καθορίζουν.

Τις αισθάνεσαι, κινείσαι και εκφράζεσαι μέσα από αυτές.

Δηλαδή είσαι κομμάτι από άλλους.

Είναι όμως έτσι;

Γιατί ποιοί  είναι αυτοί οι άλλοι που σε κρίνουν; Έχουν αντίληψη το τι συμβαίνει; Έχουν δύναμη κρίσης;

Η εξυπνάδα τους ή η διεισδυτικότητα τους, τους επιτρέπει να έχουν γνώμη που μπορούν έστω στο ελάχιστο να την στηρίξουν;

Ξαναγυρίζουμε στη γνώμη που έχουμε για τον εαυτό μας.

Αλλά η δική μας γνώμη ενδιαφέρει ποιόν; Εμάς τους ίδιους; Μα έχουμε ανάγκη τη γνώμη των άλλων για να έχουμε κάποια θεώρηση που να μας ικανοποιεί.

Γιατί αντικειμενικότητα σε αυτό είναι αδύνατον να υπάρξει.

Αν ανατρέξουμε στην ιστορία του ατόμου έχουμε κάποιο πλεονέκτημα.

Θα ανατρέξουμε όμως, πότε; Μετά θάνατον.

Αν το άτομο είναι εν ζωή, αυτό είναι άσκοπο γιατί δεν ξέρουμε τι θα κάνει την επόμενη στιγμή και τι αποφάσεις θα πάρει.

Κανείς από εμάς δεν το γνωρίζει αυτό. Ακόμη και αν έχουμε γραμμές θεώρησης και πράξεων δεν ξέρουμε ακριβώς πως θα αντιδράσουμε. Και αυτό γιατί δεν είμαστε πάντα ίδιοι. Κάθε στιγμή είμαστε διαφορετικοί. Και οι συγκυρίες μπορεί να είναι αμείλικτες για τις αποφάσεις μας.

Αν μάλιστα εξετάσουμε, με αυτά που γνωρίζουμε ή αντιλαμβανόμαστε, τη ζωή του ατόμου, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι και αυτό το άτομο ήταν κατά τη διάρκεια της ζωής του διαφορετικό.

Μετά θάνατον λοιπόν, η κρίση μας έχει κάποιο πλεονέκτημα, αλλά δεν είναι επ’ ουδενί αρκετό για αντικειμενική κρίση.

Έτσι η έννοια της Αυτογνωσίας, φαίνεται ότι πάει περίπατο και δεν έχει νόημα να ασχολούμαστε με αυτήν…

Λάθος. Πρέπει να ασχολούμαστε ψάχνοντας συνεχώς με τη σκέψη μας.

Αυτό είναι το ζητούμενο σε αυτό το ταξίδι. Έτσι θα γίνουμε πιο πλούσιοι στη σκέψη και βέβαια πιο σοφοί. Έχουμε έτσι κάποιο πλεονέκτημα να κρίνουμε και να κατακρίνουμε τον εαυτό μας και αν αυτό εκτός από το λόγο θα βγει και στις πράξεις, τότε προσφέρουμε και στο σύνολο έναν ακόμη μοχλό για την Αυτογνωσία, που πάντα θα παραμένει το μεγάλο πρόβλημα, γιατί σε τελευταία ανάλυση η φύση του ανθρώπου έχει να κάνει με τον εγωισμό του, σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής του.

Υπάρχουν όμως και μερικοί λίγοι, πολύ λίγοι, που ξέρουν αρκετά ή πολύ αρκετά για τον εαυτό τους.

Ο φίλος Νίκος ρώτησε αν είναι ευτυχέστεροι αυτοί που σκέφτονται ή οι άλλοι που χαίρονται τη ζωή χωρίς να σκέφτονται.

Μεγάλο ερώτημα αυτό. Από τα πολύ καλά.

Η γνώμη μάλιστα του Νίκου ήταν, ότι η πολύ σκέψη οδηγεί στη μη γνώση, γιατί αυτός που ξεπερνά τα όρια της λογικής είναι πιο ζωντανός. Μάλλον χαίρεται τη ζωή πιό πολύ από τον άλλον που σκέφτεται.

Εδώ αρχίζει η διερεύνηση χωρίς βέβαια να έχουμε σαφές συμπέρασμα.

Και γιατί να έχουμε; Καθώς όμως το ψάχνουμε το ταξίδι διαρκεί.

Ποιός όμως είναι αλήθεια ευτυχέστερος;

Το ρωτάμε αυτό με την ελπίδα να πάρουμε έτοιμη την απάντηση και να δούμε αν μας ταιριάζει.

Άπειρες οι απαντήσεις.

Εγώ για παράδειγμα, έχω τη δική μου.

Επιθυμώ να είμαι ευτυχής γνωρίζοντας τη δυστυχία μου.

Αυτό, απαιτεί γνώση.

Γνωρίζοντας δηλαδή το τραγικό μου τέλος. Τον θάνατό μου. Ότι σίγουρα θα πεθάνω. Γι'αυτό είμαι και τραγικό ον. Για να το γνωρίζω όμως αυτό και να το θυμάμαι, χρειάζεται γνώση, ώστε να με βοηθήσει να είμαι αισιόδοξος στη διάρκεια της ζωής μου. Αφού γνωρίζω ότι είμαι περαστικός, προσπαθώ να χαρώ την κάθε στιγμή όλο το μερτικό της ζωής και αυτό μου δημιουργεί μια καθημερινή αίσθηση αθανασίας, γνωρίζοντας παράλληλα ότι η μέρα μου είναι θνητή.

Αυτή όμως είναι η δική μου θεώρηση στο θέμα.

Για να συμβεί όμως αυτό, θα πρέπει να προηγηθεί μια άλλη θεώρηση.

Συχνά λέμε: «Η υγεία πάνω απ’ όλα».

Ποιός μπορεί να πει κάτι απέναντι σε αυτό;

 Όμως εγώ, σαν ποιητής,  ήμουνα αφόρητα δυστυχής προχθές για ολόκληρη τη μέρα γιατί σε ένα ποίημά μου κόλλησα σε ένα στίχο και δεν σκεφτόμουνα τίποτε άλλο. Μεγάλος βασανισμός. Εκείνη τη στιγμή, δεν σκεφτόμουνα την υγεία μου αλλά την εύρεση του κατάλληλου στίχου!.

Εάν όμως θα άρχιζα να βήχω παρατεταμένα ή είχα πόνους στο στήθος, τότε η υγεία μου θα ήταν το πρώτιστο.

Κάθε φορά το κύριο είναι αυτό που ζούμε. Αυτό που θεωρούμε σαν πρόβλημα εκείνη τη στιγμή.

Με τις επαναλήψεις των γεγονότων και παρατηρώντας και κρίνοντας, είμαστε σε πλεονεκτική θέση να φανταστούμε τον εαυτό μας στα αντίστοιχα γεγονότα, χωρίς αυτά να έχουν συμβεί και να γνωρίζουμε όσο αυτό είναι δυνατόν στο μέτρο του ανθρώπου, πως θα δρούσαμε ή θα αντιδρούσαμε και τι θα θέταμε σαν δικές μας προτεραιότητες.

Αυτογνωσία είναι αυτό.

Έτσι λοιπόν έκανα έναν κατάλογο δικό μου, για την υγεία, τα χρήματα, τον έρωτα, τη γνώση.

Πρώτα η γνώση.

Δεύτερη η υγεία.

Τρίτα τα χρήματα.

Τέταρτο ο έρωτας.

Αυτό είναι απόσταγμα σκέψης. Δικής μου σκέψης.

Αυτή είναι η δική μου σειρά. Εγώ έχω την δική μου απάντηση στο ερώτημα του Νίκου. Αυτός είμαι εγώ. Ή πιστεύω ότι είμαι, ύστερα από συνεχή βασανισμό.

Και ο καθένας από εσάς είναι αυτό που θεωρεί προτεραιότητα σε οτιδήποτε.

Κοντά στο άλυτο πρόβλημα της αυτογνωσίας είναι αυτό.

Αλλά επειδή είναι άλυτο, έχει και την μοναδική του γοητεία.

Κάποιος θα πει: Μα, η υγεία; Πως μπορεί να είναι δεύτερη η υγεία; Και αυτός ο κάποιος έχει θυσιάσει τα πάντα στην απόκτηση χρημάτων στερούμενος την όποια γνώση. Στερούμενος τη χαρά της γνώσης. Και ενώ αυτός, εάν ερωτηθεί για το ποιό θεωρεί πρώτο, θα σου πει την υγεία, η αλήθεια είναι ότι θεωρεί τα χρήματα πρώτο, αφού στην πράξη γιαυτά ζει και αναπνέει. Αυτός, θέλει εντατικά μαθήματα αυτογνωσίας για να μάθει τι του γίνεται και να το παραδεχτεί.

Ο φίλος Χρήστος ρώτησε το δάσκαλο, ότι μέχρι τώρα εδώ μέσα ακούστηκαν απόψεις κυρίως με ερωτήματα, χωρίς απαντήσεις.

Η Ενασχόληση με την φιλοσοφία ακριβώς αυτό κάνει. Θέτει ερωτήματα που επιδέχονται πολλές απαντήσεις. Αυτό φαίνεται στην αρχή. Στη συνέχεια οι απαντήσεις γίνονται όλο και πιό λίγες. Συνεχίζεται το ταξίδι της σκέψης και στο τέλος συμβαίνει οι απαντήσεις να λιγοστεύουν, να γίνονται ελάχιστες ή και μία.

Και πάντα υπάρχει το περιθώριο ανατροπής γιατί όλα ειναι σχετικά.

Αλλά ακόμη και αν θα ανατραπεί η απάντηση, το ταξίδι έχει γίνει. Και αυτό είναι το ζητούμενο. Το συμπλήρωμα γνώσης.

Σταθερές απαντήσεις δίνουν οι θρησκείες. Αυτές σου λένε ακριβώς τι να κάνεις. Η φιλοσοφία σου δείχνει αφού σκεφτείς, τι θα μπορούσες να κάνεις.

Και όταν θα το κάνεις, τι ίσως θα προκύψει και τι καλείσαι να αντιμετωπίσεις.

Γιατί όσο σκέφτεσαι προσθέτεις γνώση και έτσι μάχεσαι για την Αυτογνωσία σου.

Το μόνο που σε κρατά ζωντανό όταν θα σε εγκαταλείπουν οι φυσικές ορμές και οι επιθυμίες της νεότητας, είναι η γνώση.

Γιαυτό και η φιλοσοφία, η γνώση και η αυτογνωσία είναι υπόθεση και προβληματισμός, των μεσαίων ηλικιών και πάνω.

Τώρα αν κάποιος από τα νιάτα του θα ασχοληθεί με αυτά, τότε κερδίζει ανεκτίμητο βραβείο.

Στην πρώτη νιότη, στην παιδική ηλικία, οι ερωτήσεις πέφτουν βροχή.

Αν ρωτάς, μαθαίνεις. Αν μαθαίνεις νοιώθεις άνθρωπος. Αν ρωτάς, κρατάς ζεστό ένα κομμάτι της νεότητός σου και παραμένεις μέσα σου παιδί. Μέσα σου φρέσκος και νέος.

Και ένα ποίημά μου που το θεωρώ σχετικό, για τις ανάγκες του ανθρώπου, σωματικές και πνευματικές, ψάχνοντας το δικό του μέτρο.

Είναι πολύ μικρό:

Αναφορά

Ψάχνω αναφορά να δώσω...

Βουτώ στης ιστορίας τα πελάγη,

βουνά τη γνώση συσσωρεύω,

καράβια διαβάζω τα βιβλία…

Σε μυστικές βιβλιοθήκες ακουμπώ,

τη σκέψη μου βυθίζω για να μπω

μες των σοφών τις λογικές

και των καλλιτεχνών τις εξουσίες.

Μα, να σταματήσω πρέπει εδώ,

οι φωνές των ερώτων με καλούν,

αυτές οι τρελές, μακριά από λογικές,

έχω και εκεί αναφορά να δώσω...

Δημήτρης Βίκτωρ

Όταν η Αθλία Ελλάς μιμείται το ψέμα

Στις αρένες που λέγονται σχολεία συμβαίνουν διάφορα.

Καμιά φορά ο δάσκαλος με την παρουσία του και με το ύφος του επιβάλλει και κάποια τάξη.

Τα παιδιά τον μισούν, αλλά είναι τυχερά που τους συμβαίνει αυτό και κάποτε θα το καταλάβουν. Κάποτε...

Οι γονείς με τις μικρές τους συμμορίες, τις οικογένειες, πιστεύουν και θέλουν να επιβάλουν ότι τα παιδιά τους είναι τα καλύτερα του κόσμου, έχουν πάντα δίκιο απέναντι σε αυτούς που τα ταλαιπωρούν και ποτέ δεν λένε και ψέματα! Κυρίως αυτό: Δεν λένε ψέματα!...

Τρέχει από πίσω όλο το σύστημα και το κατεστημένο για να επιβάλουν το ψεύδος. Υπουργοί, ψυχολόγοι, παιδαγωγοί και βέβαια δημοσιογράφοι.

Αυτά τα άθλια κουμάσια που η τέχνη τους , “από τη μύγα ξύγκι”,  δημιουργεί σασπένς στην δική τους αρένα.

Πρώτη είδηση το τίποτε. Δεύτερη το απολύτως τίποτε.

Η αλήθεια είναι αλλού! Πάντα κάπου αλλού!

Όταν όλοι έχουν για όπλο το ψέμα, πως να τη βρεις;

Δημήτρης Βίκτωρ

Ιανουάριος/14

Ο Άθεος

Οι θρησκείες, όλες, επινοήθηκαν από την ανάγκη των ανθρώπων για αγάπη απέναντι στην σκληρή πραγματικότητα της απέραντης μοναξιάς τους. 

Παρόλη την γνώση που συσσωρεύτηκε, μέσα από τις φωτεινές στιγμές του ανθρώπινου νου ανά τους αιώνες, οι θρησκείες διατηρήθηκαν κυρίως από το φόβο του θανάτου. 

Το να πιστεύεις σε οποιοδήποτε θεό είναι μια πολυτέλεια λήθης για προσωπικό βόλεμα. 

Το να μην πιστεύεις είναι πολύ πιο σκληρό, πιο δύσκολο και ακραία μοναχικό. 

Γιατί ελπίζεις μόνο στον εαυτό σου και δεν έχεις αποκούμπι. 

Στην κρίσιμη στιγμή, ο Κανείς Θεός, θα είναι απών και εσύ θα μείνεις… Μόνος, Κατάμονος με το πρόβλημά σου...

Γνωρίζει ο Άθεος ότι όταν θα παύσει να αναπνέει, θα επέλθει το τέλος της Συνείδησης και το ταπεινό του Δέμας, θα μετατραπεί σε Αστρική Ύλη, από όπου και προήλθε. 

Ο Άθεος γνωρίζει περήφανα και μελαγχολικά ότι ζει μόνο μια φορά και γιαυτό από τα νιάτα του ακόμα, ξεκινά με γενναιότητα και τόλμη να συλλογιέται τον θάνατο με απόρριψη. Όχι όμως από φόβο επειδή θα βράζει σε κάποια μαρμίτα της αιώνιας κόλασης, αλλά από λύπη γιατί αγαπάει και τιμά τη Ζωή. 

Με αυτή ακριβώς τη θέση είναι συνυφασμένη η Ελευθερία του, καθώς απέχει από τα σύνολα αυτών που ευτέλισαν την αξιοπρέπειά τους, ξεπουλώντας την σκέψη τους στα θρησκευτικά δόγματα. Ο Άθεος διακρίνει με Δίκαιο Θυμό την αυταπάτη, τον ακραίο εγωισμό, τον ναρκισσισμό και τους ποικίλους τρόπους συναλλαγής των πιστών. 

Μόνο αυτός αντιλαμβάνεται ότι:  Ο ίδιος αυτός θεός, έσωσε εσένα αποκλειστικά από το σοβαρό τροχαίο και συγχρόνως έπνιξε τον Τιτανικό ή αφήνει να κόβονται τα χέρια από χιλιάδες σκελετωμένα παιδάκια στην Ρουάντα και το Μπουρούντι…

Και επειδή όλα εξαρτώνται από Αυτόν, κάνει τους σεισμούς και τα τσουνάμια και απολαμβάνει τα μακελειά των πολέμων και τις δυστυχίες των ανθρώπων... και ... και ... και.... και .... και.... και...

Όμως, επιλεκτικά και ακραία συνωμοτικά, εσένα σε προστάτευσε από την σοβαρή επέμβαση και σου έστειλε, αποκλειστικά εσένα, τον μοναδικό χειρουργό, που τον είχε μορφώσει πριν, αποκλειστικά για σένα, και τον έκανε ικανό, αποκλειστικά πάλι για σένα, ώστε να σου κάνει άψογη εγχείρηση.

Ο Άθεος, αρνείται περήφανα να κρύψει την πραγματικότητα της Τραγικής Ύπαρξης του Ανθρώπου, κάτω από φαντασιώσεις για ζωή σε μια επουράνια Νέα Υόρκη μετά θάνατον, με αιώνια ευδαιμονία ατελείωτων οργασμών κάθε είδους!

Ο θεός για τους θρησκευόμενους είναι πανταχού παρών, ακόμα και εκεί που αυνανίζονται... Και βέβαια παντοδύναμος. Αλλά σιωπά πεισματικά. 

Οι υποκριτές θρησκευόμενοι συμφωνούν μεταξύ τους, με μεγάλη ευκολία, 

ότι δεν είναι αυτός υπεύθυνος για τα όσα μαρτύρια των ανθρώπων. 

Άρα είναι σκληρός ή μήπως αδύναμος;

Οι πιο έξυπνοι από αυτούς, προσπαθώντας να απαντήσουν σε αυτό, καταφεύγουν στο ότι δεν μπορούμε να τον κρίνουμε με ανθρώπινα κριτήρια...

Αλλά τα κριτήρια για την απέραντη καλοσύνη του είναι ανθρώπινα!  

Τη σημασία του Ανθρώπινου Πόνου και Μαρτυρίου, μόνον  ο Άθεος μπορεί να την κατέχει στο πραγματικό του βάθος με Αξιοπρέπεια, Υπερηφάνεια και συνάμα Μελαγχολία…

 Ο Άθεος είναι ο παλιός και ο νέος.

Μόνος και Υπερήφανος δέχεται το Δώρο της Ζωής, τιμά την Ύπαρξή του στο μέτρο του Ανθρώπου και συμπονεί. 

Και όταν θα έρθει η ώρα της μεταλλαγής του σε κάποιο άλλο στοιχείο του Σύμπαντος, συγκρατεί τη θλίψη του και ψιθυρίζει χωρίς Αιδώ και Ύβρη: 

« Αυτό ήταν ! Δεν έχει άλλο...». 

Ο  Άθεος είναι η Kλαίουσα Ιτιά των Aνθρώπων...

Δημήτρης Βίκτωρ

Σημ. Το άνω κείμενο είναι ο πρόλογος από το βιβλίο του Δημήτρη Βίκτωρ:

        « MANUAL ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ………ΤΟ   ΚΑΤΑ   VICTOR   ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ»

Εισήγηση στην δεύτερη συνάντηση των Φίλων –Σοφίας από τον ΔημήτρηΒίκτωρ (4/12/2013)

Θα κάνω μια μικρή σύνδεση με την συνάντηση που έγινε εδώ την περασμένη Τετάρτη.

Στην προηγούμενη συνάντηση θυμίζω, μέσα στα πολλά ενδιαφέροντα που μας είπε ο Πολυνίκης , ήρθε και η καλή ερώτηση που έθεσε ο φίλος Νίκος.
"Το νόμιμο είναι και ηθικό;"  Αυτή ήταν η ερώτηση.
Ερώτηση, πολύ επίκαιρη. Ή μάλλον θα είναι πάντα επίκαιρη όσο θα υπάρχουν άνθρωποι.
Σπουδαία ερώτηση αυτή.
Και όπως όλες οι σπουδαίες ερωτήσεις, έτσι και αυτή από μόνη της κρύβει και την απάντηση.
Και ο Πολυνίκης πολύ εύστοχα μας την αποκάλυψε.
Είπε:
Το νόμιμο δεν είναι απαραίτητα και ηθικό. Υπάρχουν ηθικοί νόμοι αλλά υπάρχουν και ανήθικοι επίσης.
Οι νόμοι δεν υπάρχουν για να εφαρμόσουν την ηθική,  όσο κι’ αν αυτό θα ήταν το ζητούμενο... (Άλλωστε ποιά είναι αυτή η κυρία που λέγεται Ηθική;).
Οι νόμοι υπάρχουν για να υπάρξει η συνέχεια της πόλης.
Αλλιώς η πόλη θα διαλυθεί.
Η ηθική είναι μια άλλη ιστορία.
Και για τον κάθε έναν διαφορετική.
Και αφού είναι για τον καθέναν διαφορετική, θα πρέπει να υπάρξουν νόμοι για να κυβερνηθούμε.
Μοιραία λοιπόν, πολλοί νόμοι θα θεωρούνται ή θα είναι ανήθικοι.
Η φιλοσοφία, πέρα από όλα τα άλλα, έρχεται ακριβώς εδώ, για να μας ξυπνήσει το νου και να μας βοηθήσει για το πως θα συγκλίνουμε στο τι είναι ηθικό πέρα από τους νόμους.

Στην προηγούμενη συνάντησης μας, επίσης, έκανα αναφορά στον Επίκτητο και συγκεκριμένα για αυτό που είπε για την απώλεια:
Ότι τίποτε δεν χάνεται αλλά τα πάντα επιστρέφονται.
Καλή παρηγοριά αυτή!
Ο Πολυνίκης στη συνέχεια ανέλυσε αρκετά πάνω σε αυτό.
Είπε:
Τα πάντα είναι δανεικά και τίποτε δεν είναι δικό μας.
Ακόμη και το σώμα μας δεν είναι δικό μας, αφού γερνάμε και δεν μπορούμε να του δώσουμε εντολή να σταματήσει τη φθορά και το γήρας.
Και ο Πλάτων τα ίδια λέει.
Τώρα τα ίδια λέω και εγώ γιατί τα πιστεύω.
Το ίδιο μάλλον και οι περισσότεροι από εσάς.
Ο Πολυνίκης λοιπόν, μας θυμίζει τι είπε γι’ αυτό ο Επίκτητος.
Αυτός είναι και ο ρόλος του σαν δάσκαλος.
Να μας θυμίσει και να μας αναλύσει κατανοητά, το τι είπαν οι μεγάλοι διανοητές της αρχαιότητας για τα μεγάλα ζητήματα που μας απασχολούν συνεχώς.

Στη συνέχεια μας είπε το πάρα πολύ σπουδαίο, για το τι είμαστε.
Ποιός είναι δηλαδή ο καθένας από εμάς, καθώς περνάμε μέσα από το χρόνο και συνεχώς, κάθε στιγμή αλλάζουμε και είμαστε διαφορετικοί.
Διαφορετικοί είμαστε με τις δεκαετίες, με τα χρόνια, με τις ημέρες, ακόμη και με τις στιγμές.
Αφού όλα αλλάζουν συνεχώς και τα  κύτταρα όλων είναι διαφορετικά αυτή τη στιγμή, από ότι ήταν λίγο πριν μπείτε σε αυτή την αίθουσα.
Ποιοί είμαστε λοιπόν; Ποιός είναι ο κάθε ένας από εμάς;
Όσο και να το ψάχνει κανείς θα καταλήξει στο ίδιο συμπέρασμα.
Είμαστε η μνήμη μας.
Η σκέψη μας, το μυαλό μας. Αυτό είναι και το μόνο που είναι δικό μας.
Και αυτό είναι το μόνο που το κάνουμε ότι θέλουμε.
Αυτά είπε ο Επίκτητος, δια στόματος Πολυνίκη, πολύ σωστά.

Εγώ σαν ποιητής, θα σας διαβάσω ένα ποίημά μου σχετικό.
Ο ρόλος του ποιητή είναι να πάρει ένα συμβάν, έναν συλλογισμό, μια έννοια, μια θεωρία ή και όλα αυτά μαζί και να τα συμπιέσει όσο το δυνατόν περισσότερο, ώστε να τα κάνει στίχους μικρούς αλλά, περιεκτικούς.
Δύσκολη δουλειά.
Για την κατανόησή του, σας θυμίζω ότι όταν κοιτάζουμε τη νύχτα τον ουρανό βλέπουμε στην ουσία το παρελθόν. Ποτέ το παρόν.
Βλέπουμε δηλαδή, ένα τοπίο που ήδη είναι διαφορετικό από ότι είναι στην πραγματικότητα αυτή τη δεδομένη χρονική στιγμή.
Οι φωτεινές τελείες που βλέπουμε τη νύχτα στον ουρανό, είναι αστέρια και γαλαξίες, που ήδη έχουν πεθάνει, αφού το φως ταξιδεύει και φτάνει σε εμάς εκατοντάδες και χιλιάδες και εκατομύρια χρόνια μετά το γεγονός.
Δηλαδή όλα αλλάζουν και εμείς είμαστε ανίκανοι να δούμε το γεγονός τη συγκεκριμένη στιγμή που αυτό συμβαίνει.
Ότι συμβανει όμως στον μεγάκοσμο, συμβαίνει και στον μικρόκοσμό μας.
Έτσι, όχι μόνο με τη φιλοσοφία, αλλά και με τη φυσική πλέον αυτό το γνωρίζουμε.
Αλλάζουμε την  κάθε στιγμή. Αλλάζουμε συνεχώς, ασταμάτητα.

Σας διαβάζω το ποίημα.

Τίτλος:

Ποιός Είμαι;


Τα μύρια τόσα κύτταρά μου, είναι
όσα του σύμπαντος τα άστρα ακριβώς!
Όποιος διαφωνήσει το αντίθετο να μου αποδείξει.
Πάλι αστειεύομαι, κάτι άλλο ήθελα να πω: Α! Ναι, θυμήθηκα:

Όταν κοιτάξω ψηλά τον ουρανό,
τη νύχτα βέβαια, να βλέπω σαν τελείες γαλαξίες,
ξέρω πως βλέπω όλο μου το παρελθόν,
εννοώ η εικόνα, είναι πράγματι το παρελθόν!

Κι’ αυτό γιατί όπως ορίζει η φυσική,
μέχρι το φως να ταξιδέψει ως τη γη,
όλα αλλάξανε, πέθαναν, πάλι γενήκανε
κι’ εμείς κοιτάζουμε και με τα μάτια βλέπουμε αυτό,
που στην ουσία τώρα δεν μπορεί να είναι εκεί!

Τώρα θυμήθηκα αυτό που είπα στην αρχή
και σκέφτομαι άραγε, πόσες φορές έχω μεταλλαχθεί,
πόσες φορές τα κύτταρά μου επιστρέψανε ξανά στη γη,
πόσα γεννήθηκαν ξανά και συντηρούν την ύπαρξή μου!

Άρα τολμώ να πω, δεν είμαι εγώ αυτός που ήμουνα εχθές
και περισσότερο δεν ήμουνα προχθές!
Για παραπίσω ας μην το συζητήσω,
θα χάσω εντελώς την όρεξη να τ’ αντιμετωπίσω...

Ποιός είμαι εγώ λοιπόν, γεννάται το ερώτημα,
αφού συμβαίνει διαρκώς να αλλάζω;
Άλλος είμαι μικρός, άλλος σαν έφηβος
και παντελώς διαφορετικός όταν γερνάω!

Κι’ όταν κοιτάξω ακόμη μέσα στον καθρέφτη,
βλέπω έναν εντελώς καινούργιο ψεύτη εαυτό,
απ’ ότι ακριβώς καμάρωνα πριν λίγο,
καθ' όσον μύρια κύτταρα ξανά αλλάξανε,
όπως τα άστρα που εξηγήσαμε πιο πριν!

Ποιός είμ’ εγώ λοιπόν, ποιός είμ’ αλήθεια;
Πως ν’ απαντήσω στο ερώτημα αυτό;
Παιχνίδια κάνω, έχω την απάντηση,
την έχουν κι’ άλλοι και την καταθέτω εδώ:
Είναι απάντηση σε τόνο απλό, κατατοπιστικό:
«Είμαι σαφώς, η μνήμη που έχω μέσα στο μυαλό!»


Δημήτρης Βίκτωρ

Εισήγηση στην πρώτη συνάντηση των Φίλων –Σοφίας από τον Δημήτρη Βίκτωρ (27/11/2013)

 Μια μέρα συζητούσαμε με τον Πολυνίκη προσωπικά θέματα και μοιραία φτάσαμε στα οικονομικά, όπως φτάνουν όλοι άλλωστε τα τελευταία δύσκολα χρόνια.

Εκεί, είπα ότι αναγκάστηκα να απολύσω με οδύνη τους περισσότερους υπαλλήλους μου και χάθηκαν αδίκως και πολλά χρήματα.

Τότε ο Πολυνίκης με διέκοψε και μου είπε:

Δεν χάθηκαν! Επεστράφησαν!

Αυτή η ερμηνεία αντήχησε πολύ δυνατά μέσα μου.

Το γεγονός βέβαια δεν άλλαξε, αλλά με έκανε άμεσα να το τακτοποιήσω μέσα στο μυαλό μου με έναν διαφορετικό τρόπο.

Ένοιωσα κάποιου είδους ανακούφιση.

Επεστράφησαν!

Αυτό μου λέει το είπε ο Επίκτητος.

Το ίδιο βράδυ μιλούσα στο τηλέφωνο με τον φίλο μου τον Μάκη, που είναι εδώ τώρα και με ακούει και με βλέπει.

Καθώς ήρθε η συζήτηση στο γνωστό θέμα, του είπα:

Δεν χάθηκαν! Επεστράφησαν !

Τι λες ρε φίλε ! Μου είπε. Σπουδαία κουβέντα αυτή!

Ήταν προφανές ότι την ίδια ανακούφιση ένοιωσε και αυτός!

Λέω, αυτή η ρήση δεν είναι δική μου! Ο Πολυνίκης μου την είπε και σε αυτόν την είπε ο Επίκτητος πολλά, πάρα πολλά χρόνια πριν!

Αυτή είναι η δύναμη της φιλοσοφίας.

Μα καλά όλα τα είπαν αυτοί οι αρχαίοι;

Όλα.

Πίσω σας γράφει: Μηδέν Άγαν, Μέτρον Άριστον.

Μην κάνεις τίποτε το υπερβολικό, όλα σε μέτρο.

Ότι κάναμε δηλαδή, εδώ στην Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια!.

Τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο…

Οι αρχαίοι Έλληνες τα είπαν όλα!.

Οι σύγχρονοι από ότι φαίνεται, τα ξεχνούν όλα!...

Όλοι μας ζούμε στο δρόμο της ζωής την απώλεια.

Αργά ή γρήγορα ότι έχουμε θα το επιστρέψουμε.

Ότι κι' αν είναι αυτό:

Νιάτα, ομορφιά, δύναμη, λόγο και ότι έχουμε αποκτήσει.

Όλα, έρχεται η ώρα που επιστρέφονται.

Το ίδιο συμβαίνει, συχνά βέβαια και με τα χρήματα.

Όλα δανεικά είναι. Και κάποτε επιστρέφονται τα πάντα!

Το θέμα είναι όσο διαρκεί το δάνειο, και μιλάμε για το πιο πολύτιμο δάνειο, το δάνειο της ζωής, πως το διαχειριζόμαστε.

Δηλαδή τι κάνουμε όσον εξαρτάται από εμάς, με τη σκέψη μας και τη συμπεριφορά μας.

Και όταν θα επιστραφούν πολλά, πως διαχειριζόμαστε αυτή τη σκέψη μας.

Ή μήπως πολλές φορές, ίσως τις περισσότερες νομίζουμε ότι όλα χάθηκαν;

Μήπως τα βλέπουμε όλα πολύ δυσάρεστα πιο πάνω από ότι αξίζει;

Μήπως έχουμε άλλα πολύτιμα που την ίδια στιγμή τα ξεχνάμε;

Ακόμα και αν μας συμβούν τραγικά και ακραία, ποιά είναι και που είναι κρυμμένα τα αποθέματα δύναμης;

Όλα είναι στο μυαλό.

Ότι είμαστε, είμαστε μυαλό.

Εδώ θα έρθει ο δάσκαλος

θα επικοινωνήσει με τους αρχαίους σοφούς, που είναι το καμάρι της Ελλάδας και θα  μας το ξεκαθαρίσει.

Εγώ θα σας απαγγείλω ένα ποίημά μου:

Άδραξε

Άδραξε όλη τη ζωή όπως και εγώ το νιώθω:

Με πάθος για τα όνειρα, την ολοκλήρωσή τους.

Σαν ταπεινοί την λάτρεψαν μεγάλοι και οι λίγοι,

την τίμησαν οι άρχοντες της τέχνης και του λόγου,

στη σκέψη και στον έρωτα, στο πέρασμα των χρόνων.

Φύλαξε αξίες καθαρές, μοναδικές στο χρέος,

πράξεις με την συνείδηση αιθέρια, αστραφτερή,

χωρίς σταγόνα μελανιού στο διάφανο νεράκι.

Να φροντιστείς ανελλιπώς και αδικημένος λίγο,

τόσο, να παίρνεις ήσυχα και τρυφερά τον ύπνο...

Δημήτρης Βίκτωρ

Τα Παλιόπαιδα τα Ατίθασα!...

Ο Βασίλης Γκανιάτσας στην κορυφή και ο Δημήτρης Βίκτωρ σκαρφαλωμένος στο φανάρι!...
Και όλα τα αλάνια στην αλάνα-γήπεδο της Άρτας...
Φιγούρα για να μας δουν οι γκόμενες της εποχής...! 
Τρομερή φάση!...
Όλα αυτά, κάποιον Απρίλη, πριν από κάτι δεκαετίες!...

Τα Παλιόπαιδα τα Ατίθασα..!!

Μικρή, μικρούλα είδηση

Μικρή, μικρούλα είδηση, κουραστική είδηση, για πολύ ψιλά γράμματα:

35 άνθρωποι πέθαναν από δίψα μέσα στην έρημο στην προσπάθειά τους να φθάσουν στην Αλγερία και από εκεί στην Ευρώπη…

Πως να ήταν άραγε; Πως να πέθαναν; Ένας-ένας; Δυό-δυό; Τρεις-τρεις;

Πως κυλούσε το βασανιστήριο; Τι να σκέφτονταν; Τι να έλεγαν;

Και ο τελευταίος, πως;

Μόνο να φανταστεί μπορεί κανείς!...

Κάθε ένας και μιά ιστορία!... Κάθε ένας και ένας Κόσμος!...

... Ο Κόσμος ενός ανύπαρκτου Θεού!...

Δημήτρης Βίκτωρ